Czyste Powietrze – poziomy dotacji, kwoty i progi dochodowe 2025

Program Czyste Powietrze stanowi jedno z największych przedsięwzięć wspierających termomodernizację domów jednorodzinnych w Polsce. Oferuje co-finansowanie prac modernizacyjnych na trzech poziomach dofinansowania, dostosowanych do sytuacji finansowej gospodarstw domowych. Poniższy przewodnik wyjaśnia, na jakich warunkach i w jakiej wysokości można ubiegać się o dotacje z tego programu, jakie są progi dochodowe oraz jak prawidłowo złożyć wniosek do NFOŚiGW.

Co to jest program Czyste Powietrze i dla kogo jest przeznaczony

Program Czyste Powietrze jest rządową inicjatywą wspierającą wymianę starych systemów grzewczych i termomodernizację budynków, realizowaną przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) we współpracy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska. Program ten skierowany jest do właścicieli budynków mieszkalnych znajdujących się na terytoriach gmin obejmujących strefy o niskiej jakości powietrza, gdzie emisja z ogrzewania stanowi znaczący problem.

Beneficjentami programu są przede wszystkim właściciele domów jednorodzinnych, wspólnoty mieszkaniowe oraz właściciele zabudowy zagrodowej. Aby uzyskać wsparcie z Czystego Powietrza, musisz być właścicielem nieruchomości i udokumentować, że znajduje się ona na terenie gminy objętej programem. Co-finansowanie obejmuje zarówno inwestycje w wymianę źródła ciepła, jak i prace termomodernizacyjne podnoszące efektywność energetyczną budynku.

Trzy poziomy dofinansowania w programie Czyste Powietrze

Program Czyste Powietrze funkcjonuje na trzech poziomach dofinansowania, różniących się wysokością dotacji i progami dochodowymi. Poziomy zostały zaprojektowane z myślą o zróżnicowanych możliwościach finansowych rodzin – od gospodarstw najubogszych po średniozamożne. W poniższej tabeli przedstawiono kluczowe parametry każdego poziomu:

Poziom dofinansowania	Wysokość co-finansowania	Próg dochodowy (przykład)	Maksymalna dotacja
Podstawowy	60%	Do 135% średniej pensji	Do 30 000 PLN
Podwyższony	70%	Do 160% średniej pensji	Do 37 500 PLN
Najwyższy	80%	Do 200% średniej pensji	Do 50 000 PLN

Tabela ta stanowi uproszczony schemat – rzeczywiste kwoty i progi dochodowe w Czystym Powietrzu są ustalane corocznie przez NFOŚiGW na podstawie średniej pensji w kraju. Każdy z poziomów dofinansowania zakłada inne warunki dochodowe oraz różne kategorie beneficjentów, od których zależy ostateczna wysokość wsparcia.

Poziom podstawowy – kwota dotacji i warunki przyznania

Poziom podstawowy programu Czyste Powietrze obejmuje co-finansowanie na poziomie 60% kosztów zadania, z maksymalną kwotą dotacji wynoszącą około 30 000 PLN (kwota zmienia się corocznie). Ten poziom przeznaczony jest dla gospodarstw domowych o dochodach nie przekraczających określonego progu, który wynosi obecnie ok. 135% średniej pensji w kraju na jedną osobę w gospodarstwie.

Aby ubiegać się o dotację na poziomie podstawowym, musisz spełnić następujące warunki:

• Bycie właścicielem budynku mieszkalnego klasy energetycznej nie wyższej niż G (przed modernizacją)
• Posiadanie nieruchomości na terenie gminy objętej programem
• Wykazanie dochodu w określonym przedziale
• Przeprowadzenie audytu energetycznego
• Realizacja prac zgodnie z minimum standardami PN-EN

Finansowanie obejmuje wymianę źródła ciepła (np. z pieca węglowego na kocioł gazowy lub pompę ciepła) oraz prace termomodernizacyjne. Beneficjenci na tym poziomie to przede wszystkim rodziny o średnich dochodach, które mogą wnieść wkład własny w pozostałą część zadania.

Jaki jest maksymalny pułap dochodowy dla poziomu podstawowego

Tak, istnieje maksymalny próg dochodowy dla poziomu podstawowego, wynoszący około 135% średniej pensji na osobę w gospodarstwie domowym. Dokładny pułap dochodowy zależy od liczby członków gospodarstwa domowego. Przykładowo, dla gospodarstwa 4-osobowego próg wynosi 4 razy wyżej niż dla osób samotnych. Dochód obliczany jest na podstawie roku referencyjnego poprzedzającego rok złożenia wniosku do programu.

Poziom podwyższony – wyższa kwota i wymagania dochodowe

Poziom podwyższony oferuje wyższe co-finansowanie na poziomie 70%, co oznacza niższy wymagany wkład własny beneficjenta. Maksymalna kwota dotacji w poziomie podwyższonym wynosi około 37 500 PLN (zmienia się corocznie). Ten poziom skierowany jest do rodzin spełniających określone kryteria społeczne lub dochodowe.

Do kategorii uprawnionych do poziomu podwyższonego w Czystym Powietrzu należą:

• Rodziny z dziećmi na utrzymaniu
• Osoby starsze (60+)
• Osoby niepełnosprawne (ze orzeczeniem)
• Gospodarstwa wieloosobowe (5+ osób)
• Rodziny otrzymujące świadczenia prorodzinne
• Osoby bezrobotne

Próg dochodowy dla tego poziomu jest wyższy niż dla podstawowego – wynosi około 160% średniej pensji na osobę w gospodarstwie. Dostęp do podwyższonego dofinansowania oznacza, że beneficjent musi własnym sfinansować tylko 30% kosztów, a reszta pokrywana jest z dotacji.

Ile wynosi dotacja w poziomie podwyższonym

Dotacja w poziomie podwyższonym wynosi 70% kosztów kwalifikowalnych, przy maksymalnej kwocie około 37 500 PLN. Rzeczywista wysokość wsparcia zależy od faktycznych kosztów zadania i aktualnych parametrów programu ustalonych przez NFOŚiGW na dany rok. Aby skorzystać z tego poziomu, należy spełniać warunki dochodowe na poziomie do 160% średniej pensji krajowej per capita.

Poziom najwyższy – maksymalna dotacja dla najbardziej potrzebujących

Poziom najwyższy programu Czyste Powietrze przewiduje najwyższe wsparcze na poziomie 80% kosztów, dedykowany dla gospodarstw o najniższych dochodach lub będących w trudnej sytuacji społecznej. Maksymalna kwota dotacji na tym poziomie sięga około 50 000 PLN, co pozwala nawet rodzinom o skromnych możliwościach finansowych na realizację pełnej termomodernizacji.

Program na poziomie najwyższym kierowany jest do:

• Beneficjentów świadczeń społecznych (zasiłki prorodzinne, świadczenie wychowawcze)
• Pensjonariuszy i rencistów o dochodach poniżej wskazanego progu
• Osób bezrobotnych i wykluczonych społecznie
• Rodzin wielodzietnych (4+ dzieci)
• Osób niepełnosprawnych bez możliwości zarobkowania
• Gospodarstw na gruntach do 1 hektara

Próg dochodowy dla poziomu najwyższego wynosi około 200% średniej pensji na osobę, co jest najwyższym progiem w programie Czyste Powietrze.

Jaka jest maksymalna dotacja i próg dochodowy poziomu najwyższego

Maksymalna dotacja w poziomie najwyższym wynosi około 50 000 PLN, zaś próg dochodowy to ok. 200% średniej pensji na jedną osobę w gospodarstwie. Dla gospodarstwa czteroosobowego oznacza to, że suma dochodów wszystkich członków nie powinna przekraczać czterokrotności tego progu. Wkład własny beneficjenta wynosi jedynie 20%, co czyni ten poziom najkorzystniejszym wariantem dla rodzin o ograniczonych możliwościach finansowych.

Progi dochodowe – jak się oblicza dochód do Czystego Powietrza

Dochód w programie Czyste Powietrze obliczany jest poprzez podzielenie łącznego dochodu gospodarstwa domowego przez liczbę osób w nim mieszkających. Progi dochodowe dla poszczególnych poziomów stanowią procent średniej pensji brutto w Polsce – mówi o tym zarządzenie Ministra Klimatu i Środowiska oraz NFOŚiGW.

W skład dochodu gospodarstwa domowego wchodzą:

• Wynagrodzenia z umów o pracę
• Dochody z działalności gospodarczej
• Świadczenia emerytalne i rentowe
• Świadczenia z pomocy społecznej
• Zasiłki dla bezrobotnych
• Świadczenia prorodzinne (500+, 300+, maluszek)
• Alimenty otrzymywane
• Dochody z wynajmu nieruchomości

Rokiem referencyjnym dla obliczania dochodu jest rok kalendarzowy poprzedzający rok złożenia wniosku. Jeśli aplikujesz o dotację w 2025 roku, brany jest pod uwagę dochód z roku 2024. NFOŚiGW prosi o złożenie deklaracji dochodów lub wyciągów z ZUS, aby zweryfikować uprawnienia. Członkami gospodarstwa domowego są osoby faktycznie zamieszkujące nieruchomość i wpisane do aktu własności lub mające tam zameldowanie stałe.

Przykład: Jeśli średnia pensja w Polsce wynosi 7000 PLN, to próg dla poziomu podstawowego (135%) to 9450 PLN. Dla czteroosobowego gospodarstwa to 37 800 PLN dochodu rocznego.

Jakie wydatki są dofinansowywane w programie Czyste Powietrze

Czyste Powietrze dofinansowuje prace mające na celu podniesienie efektywności energetycznej budynku i wymianę systemu grzewczego. Kwalifikowalne wydatki obejmują:

• Wymiana źródła ciepła (pieca, kotła, grzejnika) na urządzenie spełniające normy emisji
• Termomodernizacja pełna (ocieplenie ścian, dachu, wymiany okien i drzwi)
• Instalacja pomp ciepła (powietrze-woda, gruntowe)
• Kocioły gazowe spełniające normę Euro
• Systemy grzewcze zasilane biomasą (drewnem peletami)
• Podłączenie do sieci ciepłowniczej (jeśli dostępne)
• Hydraulika i regulatory do systemu grzewczego

Wydatki muszą być dokumentowane fakturami i rachunkami od wykonawców. Zadanie uważa się za wykonane, gdy osiągnięta zostanie klasa energetyczna nie gorsza niż E. Co-finansowanie obejmuje procent faktycznie poniesionych kosztów zadania, ale nie większy niż maksymalna kwota dotacji ustalona dla danego poziomu dofinansowania w Czystym Powietrzu.

Termomodernizacja – wymiana okien, drzwi i ocieplenie ścian

Termomodernizacja to zespół prac mających na celu ograniczenie strat energii w budynku poprzez izolację termiczną jego obudowy. W programie Czyste Powietrze jest to jedno z kluczowych składników dofinansowania, obok wymiany źródła ciepła.

Prace termomodernizacyjne dofinansowywane w programie obejmują:

• Ocieplenie ścian (styropian, wełna mineralna, materiały ekologiczne) z oporem cieplnym minimum R ≥ 3,5 m²K/W
• Ocieplenie dachu lub stropu pod nieogrzewanymi poddaszczami (R ≥ 4,5 m²K/W)
• Wymiana okien i drzwi na przeszkla spełniające normę PN-EN 14351-1, współczynnik U ≤ 1,1 W/m²K
• Ocieplenie fundamentów (jeśli w budynku brak podpiwniczenia)
• Uszczelnienie otworów i przecieków termicznych

Każdy materiał izolacyjny musi być stosowany zgodnie z normą PN-EN 13162 lub PN-EN 13171 (dla wełny mineralnej). Wykonawca zobowiązany jest do sporządzenia protokołu badań termowizyjnych przed i po pracach. Wymiana okien i drzwi powinna być poprzedzona audytem energetycznym, który wskaże, które elementy obudowy budynku tracą najwięcej ciepła.

Systemy grzewcze i źródła ciepła dofinansowane w Czystym Powietrzu

Program Czyste Powietrze wspiera wymianę starych, nieekologicznych systemów grzewczych na nowoczesne, niskoemisyjne źródła ciepła, spełniające normy PN-EN 677 i PN-EN 15667 dotyczące emisji zanieczyszczeń.

Kwalifikowalne źródła ciepła w Czystym Powietrzu:

• Pompy ciepła (powietrze-woda, gruntowe, gruntowo-wodne) o minimalnym COP ≥ 3,0
• Kocioły gazowe kondensacyjne (emisja NOx ≤ 56 mg/kWh, klasa 5 lub wyższa)
• Kocioły biomasowe (peletowe, drewno) klasa 5 wg PN-EN 303-5
• Kocioły hybrydowe łączące pompy ciepła z kotłem zapasowym
• Bezpośrednie podłączenie do istniejącej sieci ciepłowniczej

Nie są dofinansowywane: piece węglowe, kocioły na paliwo stałe o niskiej sprawności, piece opalane paliwem płynnym (olej opałowy), urządzenia przekraczające normy emisji.

Każdy system grzewczy musi być wyposażony w termostat pokojowy oraz zawór termostatyczny do regulacji temperatury. Instalacja powinna zostać wykonana przez fachowca posiadającego uprawnienia branżowe.

Fotowoltaika i magazynowanie energii – czy są dofinansowane

Nie, fotowoltaika i magazyny energii nie stanowią głównych kierunków wspierania w programie Czyste Powietrze. Program ten skupia się na termomodernizacji i wymianie systemów grzewczych, a nie na produkcji energii elektrycznej. Jednak w niektórych regionalnych wariantach programu możliwa jest instalacja pomp ciepła zasilanych energią słoneczną w ramach jednego pakietu inwestycyjnego.

Jeśli chcesz ubiegać się o dotację na fotowoltaikę, powinieneś skorzystać z programu Mój Prąd dla fotowoltaiki, który oferuje dofinansowanie od 40% do 70% kosztów instalacji paneli. Dla dotacja na magazyn energii również dostępny jest program Mój Prąd. Obie inwestycje mogą być jednak komplementarne z Czystym Powietrze, o ile realizowane są w różnych latach kalendarzowych.

Jak złożyć wniosek do programu Czyste Powietrze

Procedura składania wniosku do programu Czyste Powietrze wymaga dokładnego wykonania kilku kroków. Oto procedura:

• Rejestracja w systemie IBDiM – Wejdź na portal https://iibdim.nfosigw.gov.pl i utwórz konto jako użytkownik indywidualny
• Przeprowadzenie audytu energetycznego – Zamów audyt u akredytowanego audytora energetycznego (audytor ustali klasę energetyczną budynku)
• Zebranie trzech ofert – Uzyskaj wyceny od co najmniej trzech autoryzowanych instalatorów dla planowanych prac
• Przygotowanie dokumentacji – Zbierz wszystkie wymagane dokumenty (patrz poniżej)
• Wypełnienie wniosku online – Logując się na konto IBDiM, wypełnij formularz wniosku z załącznikami
• Przesłanie wniosku – Wyślij wniosek elektronicznie przez portal NFOŚiGW
• Oczekiwanie na rozpatrzenie – Fundusz rozpatruje wnioski w kolejności wpływu (ok. 30-60 dni)
• Zawarcie umowy – Po akceptacji wniosku zawarty zostaje kontrakt i wypłacany jest zaliczka
• Realizacja prac – Wykonaj prace zgodnie z harmonogramem i ofertą
• Rozliczenie końcowe – Złóż dokumenty rozliczeniowe i otrzymaj saldo dotacji

Maksymalny czas na realizację zadania wynosi 24 miesiące od dnia podpisania umowy. Nie możesz rozpoczynać prac przed otrzymaniem decyzji o przyznaniu dotacji.

Dokumenty potrzebne do wniosku Czyste Powietrze

Aby wniosek o dotację z programu Czyste Powietrze został rozpatrzony, musisz przygotować następujące dokumenty:

• Dowód osobisty lub paszport – Kopie stron z fotografią i danymi
• Zaświadczenie o dochodzeniu – Zaświadczenie z ZUS o przychodach lub deklaracja PIT z minionego roku
• Audyt energetyczny – Raport audytora (jego licencja musi być ważna)
• Dowód własności nieruchomości – Kopia aktów notarialnych lub wyciągu z księgi wieczystej
• Zaświadczenie o wpisie do CEIDG – Jeśli jesteś przedsiębiorcą
• Trzy oferty cenowe – Od autoryzowanych wykonawców (muszą być datowane i podpisane)
• Dokument potwierdzający lokalizację budynku – Potwierdza że nieruchomość jest na terenie gminy objętej programem
• Oświadczenie o niezaleganiu z podatkami – Potwierdza brak zaległości podatkowych
• Dokumentacja fotograficzna – Zdjęcia istniejącego systemu grzewczego i stanu budynku
• Specyfikacja techniczna prac – Szczegóła zaproponowanych rozwiązań i materiałów

Dokumenty przedkładane do programu Czyste Powietrze muszą być oryginałami lub potwierdzonymi kopiami. Niewylegitymowany dokument może skutkować odrzuceniem wniosku. Wszystkie zaświadczenia muszą być wydane nie później niż 3 miesiące przed datą złożenia wniosku.

Czyste Powietrze a inne programy dotacji – Mój Prąd, Moje Ciepło

Program Czyste Powietrze nie jest jedynym wsparciem dostępnym dla właścicieli domów jednorodzinnych. Istnieją inne programy dotacji, które mogą być komplementarne lub konkurencyjne. Poniższa tabela porównuje trzy główne inicijatywy:

Aspekt	Czyste Powietrze	Mój Prąd	Moje Ciepło
Co dofinansuje	Termomodernizacja, wymiana źródła ciepła	Fotowoltaika, baterie	Pompy ciepła, kolektory słoneczne
Co-finansowanie	60-80%	40-70%	40-80%
Maksymalna dotacja	Do 50 000 PLN	Do 70 000 PLN	Do 80 000 PLN
Rok otwarcia	2014	2019	2021

Progi dochodowe w Czystym Powietrzu są zbliżone do progów w programie Moje Ciepło, zaś program Mój Prąd ma niższe limity dochodowe. Możliwe jest złożenie wniosku do kilku programów, ale z jednym zastrzeżeniem: nie można realizować identycznych prac w tym samym roku kalendarzowym z dwóch różnych źródeł finansowania.

Na przykład: Jeśli w 2025 roku stosujesz dofinansowanie Czystego Powietrza na wymianę pieca na pompę ciepła, to tej samej inwestycji nie możesz załatwić w ramach programu Moje Ciepło w tym samym roku. Możesz natomiast w 2025 roku aplikować o Czyste Powietrze na termomodernizację, a w 2026 roku o program Mój Prąd na instalację fotowoltaiki.

Wiele rodzin skutecznie łączy te programy, realizując najpierw wymianę systemu grzewczego (Czyste Powietrze lub Moje Ciepło), a następnie inwestując w panele słoneczne (Mój Prąd). Takie sekwencjonowanie prac pozwala maksymalizować całkowite wsparcie do kilkunastu tysięcy złotych. Sprawdź aktualnie dostępne edycje programu Mój Prąd i jejich parametry.

**